Diagnoza spektrum autyzmu

Kiedy warto rozważyć diagnozę spektrum autyzmu?

Diagnozę warto rozważyć wtedy, gdy sposób funkcjonowania dziecka budzi pytania lub niepokój rodziców, nauczycieli albo innych specjalistów. Czasem pojedyncze zachowania są naturalnym etapem rozwoju, jednak jeśli utrzymują się przez dłuższy czas lub utrudniają dziecku codzienne funkcjonowanie, warto przyjrzeć się im bliżej.

Warto rozważyć diagnozę, gdy dziecko:

• ma trudności z nawiązywaniem i podtrzymywaniem relacji;
• rzadko dzieli się zainteresowaniem lub emocjami z innymi;
• ma trudności z rozumieniem zasad społecznych;
• interpretuje wypowiedzi bardzo dosłownie;
• preferuje powtarzalne zabawy lub aktywności;
• silnie reaguje na zmianę planu lub rutyny;
• ma bardzo intensywne, wąskie zainteresowania;
• wykonuje powtarzalne ruchy;
• nietypowo reaguje na dźwięki, dotyk, światło, zapachy lub ruch;
• ma trudności z zabawą symboliczną;
• rozwija mowę w nietypowy sposób lub ma trudności z wykorzystywaniem jej w codziennej komunikacji;
• dobrze radzi sobie w niektórych obszarach, a jednocześnie doświadcza znaczących trudności społecznych lub emocjonalnych.

Pojedyncze zachowanie nie oznacza jeszcze spektrum autyzmu. Dlatego podczas diagnozy nie oceniamy dziecka na podstawie jednego objawu, lecz przyglądamy się jego funkcjonowaniu całościowo – biorąc pod uwagę rozwój, sposób komunikacji, relacje z innymi oraz codzienne doświadczenia. Dzięki temu możemy rzetelnie określić jego potrzeby i zaproponować najlepsze formy dalszego wsparcia.

WJak wygląda diagnoza spektrum autyzmu w DUDU?

Niektóre dzieci prezentują wyłącznie cechy charakterystyczne dla spektrum autyzmu, u innych równocześnie pojawiają się trudności związane z koncentracją uwagi, impulsywnością czy nad ruchliwością. Dlategow DUDU oferujemy dwa warianty procesu diagnostycznego – diagnozę ASD oraz rozszerzoną diagnozę ASD + ADHD, dzięki czemu możemy jak najlepiej dopasować zakres oceny do potrzeb dziecka.

Diagnoza spektrum autyzmu (ASD)

Jest to kompleksowy proces diagnostyczny obejmujący 3–4 spotkania. Łączny czas kontaktu diagnostycznego wynosi około 4 godzin, a następnie przygotowujemy analizę wyników oraz pisemną opinię z zaleceniami.

Proces obejmuje

• wywiad rozwojowy ADI-R – szczegółową rozmowę z rodzicem dotyczącą rozwoju dziecka od najwcześniejszych lat życia, sposobu komunikowania się, relacji społecznych oraz zachowań charakterystycznych dla spektrum autyzmu,
• kwestionariusze ASRS – narzędzia pomagające ocenić nasilenie zachowań i cech związanych ze spektrum autyzmu na podstawie obserwacji osób, które znają dziecko na co dzień,
• obserwację kliniczną dziecka – podczas spotkań przyglądamy się m.in. sposobowi komunikowania się, nawiązywania relacji, zabawy, reagowania na nowe sytuacje oraz zachowaniom charakterystycznym dlarozwoju społecznego i emocjonalnego,
• analizę dokumentacji – uwzględniamy wcześniejsze opinie, wyniki badań oraz informacje z przedszkola, szkoły lub od innych specjalistów.

Po zakończeniu procesu analizujemy wszystkie zebrane informacje i przygotowujemy pisemną opinię. Następnie spotykamy się z rodzicem, aby szczegółowo omówić wyniki diagnozy, odpowiedzieć na pytania oraz przekazać zalecenia dotyczące dalszego wsparcia dziecka w domu, przedszkolu lub szkole.

Diagnoza ASD +ADHD

Jeżeli opróczcech charakterystycznych dla spektrum autyzmu pojawiają się równieżtrudności związane z koncentracją uwagi, impulsywnością lubnadruchliwością, możliwe jest przeprowadzenie rozszerzonejdiagnozy ASD + ADHD.

Proces obejmuje 4spotkania i około 5 godzin kontaktu diagnostycznego, a następnieanalizę wyników oraz przygotowanie pisemnej opinii z zaleceniami.

Diagnoza obejmujewszystkie elementy opisane w procesie diagnozy ASD oraz dodatkowo:

• badanie Conners-3 – zestaw kwestionariuszy wypełnianych przez rodziców i nauczycieli, który pomaga ocenić funkcjonowanie dziecka w obszarach związanych z koncentracją uwagi, impulsywnością i nadruchliwością oraz porównać jego zachowanie w różnych środowiskach.

Wyniki kwestionariuszy nigdy nie stanowią samodzielnej podstawy rozpoznania. Analizujemy je zawsze razem z wywiadem, obserwacją dziecka oraz pozostałymi informacjami zebranymi podczas całego procesu diagnostycznego.

Po zakończeniu diagnozy przygotowujemy pisemną opinię, a następnie omawiamy z rodzicem jej wyniki, odpowiadamy na pytania oraz przekazujemy praktyczne zalecenia dotyczące dalszego postępowania. W razie potrzeby rekomendujemy również odpowiednie formy terapii lub konsultacje z innymi specjalistami.